سلمان ولایتی در تاریخ 1 آبان 1340 در روستای زریندشت از توابع شهرستان فیروزکوه در استان تهران به دنیا آمد. او دوران ابتدایی خود را در مدرسه پندار زریندشت آغاز کرد و پس از آن دوره راهنمایی را در مدرسه لجران گرمسار سپری نمود. ولایتی دوره دبیرستان خود را در دبیرستان شریعتی سمنان گذراند و پس از کسب دیپلم، به ادامه تحصیلات عالیه خود در دانشگاه تهران پرداخت.

وی تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته زمین‌شناسی آغاز کرد و موفق به اخذ لیسانس و فوق‌لیسانس از دانشگاه تهران شد. سپس برای ادامه تحصیل در مقطع دکتری به دانشگاه شفیلد انگلستان رفت و پس از اتمام دوره، دکترای خود را از دانشگاه شهید بهشتی تهران دریافت نمود.

سلمان ولایتی در حوزه تدریس نیز فعالیت گسترده‌ای داشته است. او از سال 1368 تا 1373 به عنوان مربی در گروه زمین‌شناسی دانشگاه تهران در بخش چینه‌شناسی و فسیل‌شناسی مشغول به تدریس بود. سپس در سال‌های 1373 تا 1385 در گروه‌های کشاورزی و عمران دانشگاه تهران تدریس می‌کرد و از سال 1385 تا کنون به عنوان استاد گروه علوم و مهندسی آب در همین دانشگاه مشغول به تدریس است.

علاوه بر فعالیت‌های علمی و آموزشی، ولایتی در عرصه‌های میهنی و جنگی نیز حضور فعال داشته است. وی از سال 1359 تا 1361 در جبهه‌های مختلف جنگ تحمیلی به مدت 21 ماه به صورت داوطلبانه در کردستان، در مناطقی همچون تکاب، مایین بلاغ، مریوان، ارتفاعات دزلی، و ارتفاعات قوچ سلطان که مشرف به شهر پنجوین عراق بود، خدمت کرده است.

سلمان ولایتی در طول دوران جنگ تحمیلی در عملیات‌های مختلفی نیز مشارکت داشته است. وی در عملیات جزیره مجنون در سال‌های 1362 و 1363، حمله خیبر در پایان سال 1363، عملیات فاو در سال 1364 و همچنین در عملیات کربلای 4 و 5 که در آن‌ها از کانال ماهی عبور کردند، حضور فعال داشت.

زندگی‌نامه سلمان ولایتی نمونه‌ای از فداکاری‌های علمی و میهنی است که در راه ارتقاء دانش و خدمت به میهن گام برداشته است. او با تلاشی خستگی‌ناپذیر در عرصه‌های علمی و جهادی از خود اثری ماندگار بر جای گذاشته و همچنان در مسیر تدریس و تحقیق در دانشگاه تهران ادامه می‌دهد.